U bent hier

1.1.2. Aggregatie: radio-omroeporganisaties

Het beschikbare spectrum is gelimiteerd, en daarom heeft de Vlaamse overheid in het Mediadecreet regels vastgelegd aangaande het gebruik van het deel van het spectrum dat toegewezen werd aan radio-omroep.

Volgens het decreet kan een onderscheid gemaakt worden tussen openbare of publieke radio-omroeporganisaties enerzijds en private radio-omroeporganisaties anderzijds. Publieke radio-omroeporganisaties kunnen verder worden onderverdeeld in:

• Landelijke publieke radio-omroeporganisaties,

• Regionale publieke radio-omroeporganisaties,

• Wereldomroep.

Het Mediadecreet maakt voor de particuliere radio-omroeporganisaties een onderscheid tussen lineaire en niet-lineaire radio-omroeporganisaties. De lineaire worden dan ook nog eens onderverdeeld in:

• Landelijke private radio-omroeporganisaties,

• Regionale private radio-omroeporganisaties,

• Lokale radio-omroeporganisaties,

• Andere radio-omroeporganisaties.

Het REC radiocentrum fungeert als aanspreekpunt voor wie in Vlaanderen bezig is met radio. 

1.1.2.1. Landelijke publieke radio-omroeporganisaties

Landelijke publieke radio-omroeporganisaties worden publiek gefinancierd en zenden uit voor de hele Vlaamse Gemeenschap.

De Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie (VRT) biedt de Vlaamse luisteraar vier landelijke radio’s aan. Radio 1 is de algemene nieuws- en informatiezender. Klara is de cultuurzender die voornamelijk aandacht besteedt aan klassieke muziek. MNM is de hitradio van de VRT. Ten slotte is er Studio Brussel dat zich met nieuws en brede culturele informatie richt tot de luisteraar.

Tabel 2 : Landelijke publieke radio-omroeporganisaties
Naam Aanbieder
Radio 1 VRT
Klara VRT
MNM VRT
Studio Brussel VRT

1.1.2.2. Regionale publieke radio-omroeporganisaties

Regionale publieke radio-omroeporganisaties worden publiek gefinancierd en zenden uit voor een welbepaalde regio die maximaal één provincie bestrijkt.

De VRT biedt met Radio 2 ook regionale radio aan. Radio 2 heeft een breed en overwegend Nederlandstalig muziekprofiel. Typerend voor Radio 2 is zijn verankering in de regio’s en de ontkoppeling van zijn aanbod waarbij regionale actualiteit centraal staat. 

Tabel 3 : Regionale publieke radio-omroeporganisaties
Naam Aanbieder
Radio 2 Antwerpen VRT
Radio 2 Limburg VRT
Radio 2 Oost-Vlaanderen VRT
Radio 2 Vlaams-Brabant VRT
Radio 2 West-Vlaanderen VRT

1.1.2.3. Wereldomroep

Wereldomroep wordt publiek gefinancierd en zendt uit voor Vlamingen in het buitenland.

Tot 1 januari 2012 richtte RVi (Radio Vlaanderen en Radio Vlaanderen info) zich tot Vlamingen in het buitenland. Vanaf 1 januari 2012 worden Radio 1 en Radio 2 via satelliet verspreid en werden de uitzendingen van RVI stopgezet. 

1.1.2.4. Landelijke private radio-omroeporganisaties

Landelijke private radio-omroeporganisaties zenden uit voor de hele Vlaamse Gemeenschap.

Pas sinds het begin van de jaren 1980 konden private radio-omroepen legaal uitzenden. Hun bereik was toen nog beperkt tot het lokale niveau.

In 2001 verloor de VRT zijn monopolie voor landelijke radio, door de toekenning van licenties voor landelijke private radio’s aan 4fm en Q-Music.

Na de overname van 4fm door de Vlaamse Media Maatschappij in mei 2007, werd de VMMa de enige aanbieder van landelijke private radio in Vlaanderen. Op 1 april 2009 werd de naam 4fm veranderd in JOE fm.

De regionale private omroepen vormden sinds maart 2010 de facto een landelijke zender. Op 11 september 2012 werd de VRM formeel ingelicht door de licentiehouders dat zij hun zendvergunningen overdroegen aan de landelijke radio-organisatie, Nostalgie – Vlaanderen Één.

Tabel 4 : Landelijke private radio-omroeporganisaties
Naam Aanbieder
Q-Music VMMa
JOE fm JOE fm nv
Nostalgie Vlaanderen Eén nv

1.1.2.5. Regionale private radio-omroeporganisaties

Regionale private radio-omroeporganisaties zenden uit voor een welbepaalde regio die maximaal één provincie bestrijkt.

Bij decreet van 25 oktober 2002 werd de mogelijkheid voorzien om particuliere regionale radio-omroepen te erkennen, die uitzenden voor maximaal één provincie. Initieel werden erkend: Antwerpse Radio NV, dat radio bracht onder de naam Antwerpen 1, aan De Vrije Golf vzw met Contact Vlaams-Brabant, aan Radio Gent vzw met Go FM, aan Prometheus incorporated (ondertussen herdoopt tot “Radio West-Vlaanderen 1”) met radio Mango en aan FM Limburg van Facta Media.

Sinds de decreetwijziging van 2 februari 2007 werd het voor regionale radio’s mogelijk om samen te werken. In maart 2008 verenigden 4 van de 5 regionale radio-omroepen zich onder de merknaam Nostalgie. FM Limburg sloot hierbij aan op 4 maart 2010[3].

De facto vormden ze dus een landelijke zender. Op 11 september 2012 werd de VRM formeel ingelicht door de licentiehouders dat zij hun zendvergunningen overdroegen aan de landelijke radio-organisatie, Nostalgie – Vlaanderen Één.

Hoewel het dus in theorie mogelijk blijft om regionale radio in Vlaanderen te organiseren, is er in de praktijk geen aanbod.


[3]Sinds mei 2009 was Be One in handen van Alfacam. Voorafgaandelijk kocht Alfacam zich in in Emmis Belgium, de exploitatiemaatschappij van Be One. De regionale zender werd in 2009 herdoopt tot Exqi FM, maar heeft zich ondertussen ook bij “Nostalgie” gevoegd. De lokale radio’s die Alfacam onder de roepnaam Exqi FM uitzond, werden ondertussen overgenomen door Radio Maria. 

1.1.2.6. Lokale radio-omroeporganisaties

Lokale radio-omroepen zenden uit voor een stad, een deel van de stad, een gemeente, een beperkt aantal aansluitende gemeentes of een welbepaalde doelgroep.

Momenteel zijn er 288 door de VRM erkende lokale radio-omroepen actief in Vlaanderen.

Een groot aantal daarvan maakt deel uit van een samenwerkingsverband tussen minimaal 2 omroeporganisaties.

Onderstaande tabel geeft de evolutie weer van de deelnemers aan verschillende samenwerkingsverbanden tussen Vlaamse lokale radio’s.

Het aantal aangesloten omroeporganisaties geeft een indicatie van de grootte van het samenwerkingsverband. Het vormt echter geen absolute indicatie voor het bereik van de lokale radio’s.[4]

Het aantal radio’s die deel uitmaken van een samenwerkingsverband bleef in 2012 net zoals in 2011 gelijk aan 203. Voor 2012 bedraagt dit 70% (t.o.v. 71% in 2011, t.o.v. 67% in 2010 en 61 % in 2009) van het totale aantal actieve lokale radio's. De sterke tendens naar groepering van lokale radio’s lijkt dus aanhoudend.


[4] Luistercijfers kunnen een beter overzicht geven van het belang van de lokale radio’s in Vlaanderen. Deze worden echter niet voor alle radio’s geregistreerd.

 

Tabel 5 : Samenwerkingsverbanden tussen lokale radio's [5]

Tabel 5 : Samenwerkingsverbanden tussen lokale radio's
Keten 2009 2010 2011 2012
Antwerpen FM - 2 2 2
Basic Gold 4 - - -
C-Dance - 6 5 6
City Gold 5 5 1 -
City-Music 5 6 6 6
City-Music Ambigold - 2 3 3
Club FM 26 54 56 53
Contact 32 - 1 -
Crazy FM 11 - - -
Crooze FM 3 2 2 2
Exqi FM/Be One [6] 12 12 - -
Extra Gold 4 4 4 3
Familyradio - 10 14 15
FG DJ Radio - - 2 2
Goldies Radio 2 - - -
HIT FM 13 17 20 21
IRO - 2 2 3
Komilfoo 2 3 3 3
LRM - 2 2 2
MFM 3 3 1 2
Mi Amigo 7 2 1 1
Minerva - 2 2 2
MIX FM 3 - - -
Radio Diest - 2 2 2
Radio Maria [7] - - 12 12
Randstad FM - - 3 5
RGR 10 15 14 14
RGR2 - 1 1 1
ROB FM 2 2 - -
Spits FM - - 3 3
Stad - - 2 1
Suc6FM 3 3 5 3
Topradio 18 21 17 17
Trendy FM 6 6 7 7
Trudo FM - - 2 2
VBRO 6 7 8 10
Victoria - - 1 1
Viva FM 4 1 2 -
Voodoo - 2 - -
Yora 2 - - -
Zoe FM 3 2 3 3
Totaal aantal lokale radio's die tot een samenwerkingsverband behoren [8] 186 194 203 203
totaal aantal onafhankelijke lokale radio's 117 95 89 85
totaal effectief 303 289 292 288
Licentie ingetrokken/niet effectief [9] - 4 1 -
Totaal aantal lokale radio's 303 293 293 -
Percentage samenwerking i.f.v. alle radio's 61% 67% 71% 70%

[5] Bron: Eigen databank VRM: toestand november 2012
[6] Het Laatste Nieuws, "Katholieke Radio Maria neemt frequenties Exqi FM over", 13 april 2011
[7] Het Laatste Nieuws, "Katholieke Radio Maria neemt frequenties Exqi FM over", 13 april 2011
[8] Voor de ketens MFM, Mi Amigo, RGR2, Stad, Victoria is het aantal deelnemende radio’s ondertussen tot één herleid waardoor ze in het totaal niet meer tot de samenwerkingsverbanden gerekend worden.
[9] Het betreft hier de frequentie 106.8 in Arendonk die bij een gebrek aan kandidaten niet werd toegekend. Zeven zendvergunningen werden door de VRM ingetrokken wegens het ongebruikt laten van de toegewezen zendmogelijkheden of het verkeerd gebruik ervan.

1.1.2.7. Andere radio-omroeporganisaties

Particuliere radio-omroeporganisaties die hun omroepprogramma's uitsluitend via een kabel,-ethernetwerk of via het internet doorgegeven, worden andere radio-omroeporganisaties genoemd.

 OOdfdfOnderstaande tabel geeft een overzicht van de ondernemingen die bij de VRM als radio-omroeporganisaties zijn aangemeld om uitsluitend via de kabel te worden doorgegeven. In tegenstelling tot de ether is de toegang tot kabel of internet niet schaars en is geen overheidsinterventie bij de toekenning van licenties vereist.
Radio-omroepen die naast de kabel ook via de ether beluisterbaar zijn, behoren niet tot deze categorie.  

Tabel 6 : Andere radio-omroeporganisaties
Naam Aanbieder
Topradio VZW Top-Kabel
Be One Kabel VZW Be One Kabel
Hit FM Kabel VZW Hif FM Kabel
Club FM VZW Radio Club FM

Verder hebben een aantal radio-omroeporganisaties die uitsluitend via het internet uitzenden een kennisgeving ingediend.

Tabel 7 : Andere radio-omroeporganisaties via internet (lineair)

Naam

Kennisgever

Magdalena

VZW Radio Magdalena

Golden Flash

VZW Webradio Golden Flash

Go4it

Go4it internetradio Belgium

Denderland

Radio Denderland

Bem Bem

VMMa

Kif Kif

VZW Kif Kif

ROLradio

VZW R.O.L. Radio

Radio 19

FCP Media Fabian Croes - Radio 19

Jouw!radio

jouw!Radio

Starlight Radio

Stichting Telco - Starlight Radio

Popular

Radio Popular

Humorzender

Humorzender

Showbizzsite

Showbizzsite - Peter De Smedt

Neteland

VZW Neteland Radio

Slow Radio

Mertens Christophe

Forza Radio

Radio Forza

VDAB

Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding

Cool FM Duffel

VZW Radio Ter Elst

Radio S.I.S.

VZW Radio S.I.S.

Waaslandradio

VZW Primavera audio

P. Van Dael

P. Van Dael

T-Music

VZW I-Fun

Q-Music (strand Oostende)

NV Vlaamse Media Maatschappij

Planet Rock

Planet Rock

Radio Bavo

NV Vlaamse Media Maatschappij

Knuffel On Line

VZW Knuffel On Line

City One Radio

VZW City One Radio

Stereo03

VZW Ethercentrum

1.1.2.8. Andere radio-omroeporganisaties

Niet-lineaire radio-omroeporganisaties zijn aanbieders van niet-lineaire radiodiensten. Deze radiodiensten worden in het Mediadecreet omschreven als:

“een omroepdienst die de gebruiker de mogelijkheid biedt om auditieve programma’s te beluisteren op zijn individuele verzoek en op het door hem gekozen moment op basis van een door de omroeporganisatie geselecteerde programmacatalogus.”

Een voorbeeld hiervan is de VRT-radiospeler die de luisteraar de mogelijkheid biedt uitgezonden radioprogramma’s op te vragen en te beluisteren. De landelijke private radio-omroeporganisaties bieden aan de hand van podcasts en audioverslagen ook niet-lineaire radiodiensten aan.

Tabel 8 : Andere radio-omroeporganisaties via internet (niet-lineair)

Momenteel zijn er geen uitsluitend niet-lineaire radio-omroeporganisaties aangemeld bij de VRM .