U bent hier

1.3.1 Contentleveranciers

Een publicatie wordt samengesteld uit verschillende redactionele bijdrages. Deze vormen het voornaamste onderdeel van een dagblad of magazine en bestaan uit nieuws en informatie. Enerzijds zorgen eigen redacties en (freelance) journalisten zelf voor de aanlevering van het nieuws. Anderzijds doen kranten en tijdschriften beroep op (inter)nationale persbureaus om nieuwsfeiten aan te brengen.

Ook fotoagentschappen worden hierbij gerekend. Naast de artikels zelf, wordt een blad gevuld met advertenties. De verschillende reclamebijdragen worden verkocht door (interne en externe) reclameregies.

1.3.1.1 Redacties

De inhoud van een publicatie komt voornamelijk tot stand op de redactie. Die bepaalt welke onderwerpen in een blad komen en op welke manier deze worden behandeld.

Een redactie heeft vaak meerdere deelredacties. Traditioneel bestaan er deelredacties voor onder meer politiek, binnenland, buitenland, cultuur, economie, sport, … Aangezien artikels ook voor websites gebruikt worden, wordt soms ook een opsplitsing gemaakt tussen redacties die zich enkel bezig houden met geschreven media en deze gericht op digitale media.

Aan het hoofd van een (deel)redactie staat een hoofdredacteur, bijgestaan door redacteurs, eindredacteurs en gewone journalisten. Een gedeelte van de journalisten werkt in loondienst van de uitgeverijen.

Uitgeverijen doen ook regelmatig beroep op de input van freelancejournalisten. In 2013 maakt de VVJ melding van 636 journalisten die als loontrekkenden in dienst zijn van dagbladen.

Daarnaast waren er 214 beroepsjournalisten in loondienst van periodieke bladen. Bovendien zijn er ook nog 497 freelancejournalisten aangesloten bij de VVJ. Gezien zij vaak voor verschillende media werken, is het moeilijk te achterhalen hoeveel van hen voornamelijk bijdrages aan dagbladen of tijdschriften leveren. In totaal zijn er 2.478 geregistreerde Vlaamse beroepsjournalisten.

Bovendien zijn er nog “journalisten van beroep” die werken voor gespecialiseerde, periodieke informatiemedia.

Infofragment: Soorten journalisten[21]

Uit het Vademecum Pers en Gerecht van de Koning Boudewijnstichting en de Algemene Vereniging van Beroepsjournalisten blijkt dat het beroep van journalist als een vrije activiteit wordt beschouwd. Dit betekent dat om het even wie het beroep kan uitoefenen en zich daarbij „journalist” kan laten noemen. De wetgeving voorziet echter wel in een titel en statuut voor wie journalistiek als beroep uitoefent. Er zijn twee officiële statuten die je als journalist kan hebben, elk met hun eigen beroepsorganisatie.

Beroepsjournalisten zijn journalisten die werk verrichten voor een algemeen informatiemedium: dagbladen, algemene tijdschriften, radio- of televisieomroepen, internetnieuwsdienst of persagentschap.

Een journalist kan de titel van beroepsjournalist verkrijgen na toekenning door een erkenningscommissie. Door deze erkenning krijgt de beroepsjournalist een nationale perskaart en eventueel een autopersplaat.

Een tweede officieel statuut is dat van de journalist van beroep. In tegenstelling tot de beroepsjournalist is de journalist van beroep werkzaam voor een gespecialiseerd medium. De wetgeving verwijst naar journalisten van de „periodieke pers van gespecialiseerde informatie???. Deze journalisten van beroep hebben niet de mogelijkheid om erkend te worden. Wel krijgen zij een doorgangsbewijs van de periodieke pers, wat evenwaardig is aan de perskaart van de beroepsjournalist.

Wat de vergoeding van de bijdragen van freelancejournalisten betreft worden barema’s, vastgelegd in een nationale conventie, overeengekomen met de dagbladuitgevers.

Deze stellen per bestelde of gepubliceerde regel tekst een minimumbedrag voorop, afhankelijk van het feit of het artikel in opdracht van de krant of op initiatief van de journalist werd geschreven.

Voor publicatie van het werk van freelance fotojournalisten hangen de minimale tarieven af van de oplage van de krant. Daarnaast bestaat de mogelijkheid een voor de journalist gunstiger regeling te bedingen.

Beroepsjournalisten en journalisten van beroep beschikken elk over een erkende beroepsvereniging, respectievelijk de Algemene Vereniging van Beroepsjournalisten in België (AVBB) en de Vereniging van Journalisten van de Periodieke Pers (VJPP).

 

Naast de reeds genoemde belangenverenigingen zijn er nog meer gespecialiseerde organisaties, met name:

• BAJB - De Bond der Autojournalisten van België

• BBS - Belgische Beroepsbond van Sportjournalisten

• BVLJ - Belgische Vereniging van Landbouwjournalisten

• OPPA - Online Professional Publishers Association

• RVDJ – Raad voor de Journalistiek

• VBB - Vereniging van Belgische Bierjournalisten

• VBBJBP - Vereniging van Belgische en Buitenlandse Journalisten van de Periodieke Pers

• VJV – Vlaamse Journalistenvereniging

1.3.1.2 Pers- en fotoagentschappen

Journalisten baseren hun artikels vaak in grote mate op berichten verspreid door (inter)nationale persagentschappen. Persagentschappen zijn bedrijven die tegen vergoeding nieuws opsporen, verzamelen, bewerken en verdelen onder de klanten. Veel zelfstandige journalisten of fotografen laten zich als persbureau opnemen in de Gouden Gids. Zo zijn er minstens 200 pers- en fotobureaus terug te vinden in de Gouden Gids. Tabel 25: Persbureaus in Vlaanderen werd echter beperkt tot de drie belangrijkste persbureaus in Vlaanderen. De buitenlandse persbureaus vallen buiten het opzet van dit rapport.

Tabel 25: Persbureaus in Vlaanderen

Onderneming

Ondernemingsnummer

Agentschap Belga nv

403481693

Press News nv

448740212

Marc Goossens Persbureau bvba

457032326

In tabel 26: Fotoagentschappen in Vlaanderen worden de grotere fotoagentschappen verzameld.

Sommige persbureaus hebben zich gespecialiseerd in het ontwikkelen van fotomateriaal.[22] De VVJ, de Vlaamse Vereniging van Journalisten, vermeldt 9 fotoagentschappen. Deze werden in de onderstaande tabel opgenomen [23]. Belga Image is een bedrijfseenheid van Belga en heeft dus geen eigen ondernemingsnummer. Gezien de omvang van Belga is het wel van belang Belga Image hier te vermelden.

Het blijkt dat er meer dan 300 persfotografen actief zijn waarvan meer dan 80% een zelfstandig natuurlijk persoon is. Dit bevestigt de opmerking hierboven dat het moeilijk is om de juiste natuurlijke en rechtspersonen uit de lijst te lichten.

Tabel 26: Fotoagentschappen in Vlaanderen

Onderneming

Ondernemingsnummer

Belga Image

n.v.t.

Image Globe nv

471783650

Isopix bvba

425189404

Jan Verbeke nv

474456890

Mozkito bvba

839012782

Persinfo bvba

467101916

Photo News nv

419795313

Pixelmind bvba (Imagedesk)

807126409

Reporters nv

430389691

Wouters & Fasseur bvba

434895738

1.3.1.3 Reclameregies en mediacentrales

Reclameregies bieden in de eerste plaats reclameruimte aan in de periodieke publicaties die door adverteerders (hetzij rechtstreeks hetzij via mediacentrales) worden ingevuld. Hierdoor vormen reclameregies de link tussen adverteerders en uitgeverijen.

Een onderscheid kan gemaakt worden tussen interne en externe regies.

Uitgeverijen hebben vaak een aparte bedrijfseenheid of dochteronderneming die een deel van de regie voor haar rekening neemt – de interne regie. Een op zichzelf bestaand bedrijf dat niet exclusief aan één uitgeverij kan worden gelinkt is een externe regie. In de dagbladsector was tot eind 2013 slechts één externe regie aanwezig, namelijk Scripta NV, een joint venture van de uitgeversgroepen Corelio, Concentra Media en IPM met nationaal bereik. Vanaf 1 januari 2014 stopt Scripta en zal de verkoop van nationale krantenadvertenties via de interne regie van Mediahuis (fusie tussen Concentra en Corelio), nl. Mediahuis Connect, en IPM verlopen wat betreft de Vlaamse dagbladen. Op de nieuwe website np.be kan de adverteerder de tarieven terugvinden.  

In tabel 27: Reclameregies voor de Vlaamse betalende dagbladen staan er bijgevolg enkel nog maar interne reclameregies.

Tabel 27: Reclameregies voor de Vlaamse betalende dagbladen

Onderneming  Publicatie Soort Regie
Mediahuis Connect (439849666 - business unit) Gazet van Antwerpen  interne regie
Mediahuis Connect (439849666 - business unit) Het Belang van Limburg interne regie
Mediahuis Connect (439849666 - business unit) De Standaard  interne regie
Mediahuis Connect (439849666 - business unit) Het Nieuwsblad / De Gentenaar  interne regie
De Persgroep Advertising (440653281 - business unit) De Morgen  interne regie
De Persgroep Advertising (440653281 - business unit) Het Laatste Nieuws / De Nieuwe Gazet  interne regie
Trustmedia België nv (462488872) De Tijd  interne regie

Zoals getoond in tabel 28: Reclameregies van periodieke publicaties doen uitgeverijen van periodieke bladen voor de reclameregie vaker beroep op externe regies. De belangrijkste regies binnen deze groep zijn Roularta en Sanoma Media Belgium met elk meer dan 40 titels in portfolio.

Tabel 28: Reclameregies van periodieke publicaties

Regie Frequentie  Publicatie  Soort regie
Mediahuis Connect (439849666 - business unit) weekblad  De Standaard Magazine  interne regie
Mediahuis Connect (439849666 - business unit) weekblad  De Standaard Weekblad  interne regie
Mediahuis Connect (439849666 - business unit) weekblad  Het Nieuwsblad magazine  interne regie
Custom Regie bvba (461715545) jaarlijks  Michelingids België/Luxemburg  interne regie
De Groote Schuur bvba(845926607) maandblad  Wing  interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) weekblad  Dag Allemaal/Expres  interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) weekblad  DM Magazine  interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) maandblad  Goed Gevoel  interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) weekblad  Joepie  interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) weekblad Netto interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) weekblad Nina  interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) weekblad Sabato interne regie
De Persgroep Publishing nv(403506340) weekblad  TV Familie/Blik  interne regie
Golazo Media nv (478190796) maandblad  Cycling.be magazine [24] interne regie
Golazo Media nv (478190796) maandblad Running.be magazine interne regie
Humo Media Regie (825533940 - business unit) weekblad Humo interne regie
IP Plurimedia nv (IP Press) (450484727) driemaandelijks Bahamontes externe regie
IP Plurimedia nv (IP Press) (450484727) maandblad  Eos  externe regie
IP Plurimedia nv (IP Press) (450484727) jaarlijks Foodprint externe regie
IP Plurimedia nv (IP Press) (450484727) maandblad  Grande  externe regie
IP Plurimedia nv (IP Press) (450484727) driemaandelijks Hopper externe regie
IP Plurimedia nv (IP Press) (450484727) maandblad  Passie voor Voetbal  externe regie
IP Plurimedia nv (IP Press) (450484727) weekblad  Primo magazine en TVgids  externe regie
Media Selling Place bvba (434278896) maandblad  Royals  externe regie
Minoc Media Services bvba [25](540779552) tweewekelijks  Clickx Magazine  interne regie
Minoc Media Services bvba [25] (540779552) maandblad  PC Magazine België  interne regie
Minoc Media Services bvba [25] (540779552) tweemaandelijks Shoot interne regie
Minoc Media Services bvba [25] (540779552) tweemaandelijks Smart Business Strategies interne regie 
ProduPress Advertising cva (426753973) maandblad  Actief Wonen  interne regie
ProduPress Advertising cva(426753973) tweewekelijks  Autogids  interne regie
ProduPress Advertising cva(426753973) maandblad  Autowereld  interne regie
ProduPress Advertising cva(426753973) semestrieel  Miles  interne regie
Roularta Local Media (434278896 - business unit) weekblad De Streekkrant/De Weekkrant interne regie
Roularta Local Media (434278896 - business unit) weekblad Steps City Magazine interne regie
Roularta Local Media (434278896 - business unit) weekblad De Zondag interne regie
Roularta Local Media (434278896 - business unit) weekblad  Krant van West-Vlaanderen  interne regie
Roularta Media nv (434278896) weekblad Artsenkrant interne regie
Roularta Media nv (434278896) maandelijks Bodytalk interne regie
Roularta Media nv (434278896) weekblad Datanews interne regie
Roularta Media nv (434278896) tweewekelijks  De Apotheker  interne regie
Roularta Media nv (434278896) tweewekelijks De Ziekenhuis- en Zorgkrant interne regie
Roularta Media nv (434278896) weekblad  Knack Focus interne regie
Roularta Media nv (434278896) maandblad Grande interne regie
Roularta Media nv (434278896) maandblad  Grafisch nieuws  interne regie
Roularta Media nv (434278896) maandblad  Ik ga bouwen  interne regie
Roularta Media nv (434278896) weekblad  Knack  interne regie
Roularta Media nv (434278896) semestrieel  M&C Magazine interne regie
Roularta Media nv (434278896) maandblad  Nest/Tempo Verde  interne regie
Roularta Media nv (434278896) maandblad  Plus Magazine  interne regie
Roularta Media nv (434278896) weekblad  Sport/Voetbalmagazine  interne regie
Roularta Media nv (434278896) weekblad  Trends  interne regie
Roularta Media nv (434278896) tweemaandelijks  Trends Style  interne regie
Roularta Media nv (434278896) weekblad  Weekend Knack  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) halfjaarlijks Bouwen & Interieur interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) jaarlijks Bouwen Landelijke Stijl interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) maandblad  Feeling  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) maandblad  Feeling Wonen  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) weekblad  Flair  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) semestrieel  Kids Only  interne regie
Sanoma Media Belgium nv (404802477) weekblad  Libelle  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) weekblad  Libelle Lekker! / Libelle Momentums  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) maandblad Marie Claire Vlaams  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) jaarlijks  Pink Ribbon  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) tweemaandelijks Stijlvol Wonen interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) weekblad  Story  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) weekblad  TeVe-Blad  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) maandblad  Vitaya  interne regie
Sanoma Media Belgium nv(404802477) tweemaandelijks Wonen Landelijke Stijl interne regie
Think Media nv(461983086) maandblad Ambiance Culinaire/ Culinaire Ambiance  interne regie
Think Media nv(461983086) weekblad  Menzo  interne regie
Think Media nv(461983086) weekblad  Motoren en Toerisme  interne regie
Think Media nv(461983086) maandblad  MotorWereld  interne regie
Think Media nv(461983086) weekblad  P-magazine  interne regie
Trevi Plus bvba (807842427) weekblad  Kerk en Leven  externe regie
Trevi Plus bvba (807842427) weekblad Tertio externe regie
Trevi nv (415341726) maandblad Bouwnieuws externe regie
Trevi nv (415341726) driemaandelijks De Vrije Beroeper externe regie
Trevi nv (415341726) tweemaandelijks Elektro Visie externe regie
Trevi nv (415341726) driemaandelijks Notarius externe regie
Trevi nv (415341726) maandblad ZO Magazine externe regie

Daarnaast zijn er nog regies die zich bezig houden met niche of merkgerelateerde magazines, zoals Media Service (bv. Boer en tuinder, Idee, Cactus, Management en Techniek) en Custom Regie (bv. BeTV, IKEA, Thomas Cook).

De meeste gratis bladen zorgen intern voor de reclameregie.

Ter vervollediging lijst tabel 29: Mediacentrales in België op. Zij verdelen het budget van de adverteerder tussen de reclameruimten binnen de verschillende mediavormen (internet, pers, radio, televisie, cinema, out of home, ...). De meesten maken als business unit deel uit van een groep. Tussen haakjes staan de groepen waartoe de business units behoren.

Tabel 29: Mediacentrales in België

Ondernemingsnaam

Ondernemingsnummer

BPN nv (ex Brand Connection) (IPG Mediabrands Belgium)

430415229

Carat Belgium nv (Aegis Media)

440208566

Havas Media Belgium nv (-)

476461723

IPG Mediabrands Belgium nv

430415229

Maxus nv (Group M)

-

Mediaedge : CIA Belgium nv (Group M)

449462069

Mindshare nv (Group M)

427832356

Mediaplus nv (Serviceplan)[26]

452904084

OMD nv (Omnicom Media Group)

439833038

PHD Media nv

461882326

Space nv (-)

431666727

Universal Media nv (IPG Mediabrands Belgium)

430415229

Vizeum Belgium nv (Aegis Media)

862041968

Vivaki Belgium nv[27]

451263301



[21] Vademecum Pers en Gerecht, zie http://www.pers-gerecht.be

[22] Persfotografen in Vlaanderen en Brussel in de VKBO op basis van de NACEBEL-code 74.202 „Activiteiten van persfotografen???.

[23] Jan Verbeke Producties behoort niet tot de door de VVJ opsomde lijst van fotoagentschappen, maar is wel als dusdanig actief.

[24] Voorheen was de regie van dit magazine in handen van Concentra Media Regie onder de naam Cyclo Sprint. Na overname van dit magazine door Golazo werd de naam in januari 2013 gewijzigd naar cycling.be magazine.
Mediaspecs, “Cyclo Sprint wordt cycling.be magazine en verdubbelt oplage”, 11 januari 2013, http://insights.mediaspecs.be/cyclo-sprint-wordt-cyclingbe-magazine-en-verdubbelt-oplage   

[25] HUB Uitgevers vroeg in augustus 2013 het faillissement aan wegens liquiditeitsproblemen en de moeilijke marktsituatie. Hierdoor kwam ook Minoc Business Press in de moeilijkheden. Deze laatste kende echter een doorstart onder de naam Minoc Media Services.
Mediaspecs, “Minoc Business Press maakt een doorstart als Minoc Media Services”, http://news.mediaspecs.be/minoc-business-press-maakt-een-doorstart-als-m..., 24 oktober 2013

[26] In mei 2014 werd aangekondigd dat één van de laatste onafhankelijke mediabureaus in België, Mundomedia, overgenomen werd door Serviceplan en verder zal gaan onder de naam Mediaplus.

[27] Naamswijziging van Zenith Optimedia Belgium (-) naar Vivaki Belgium.